Pelengator

Przyrząd ten powinien właściwie nazywać się dioptra, ponieważ, będąc częścią uzupełniającą kompasu, służy do mierzenia kierunków (pelengów) kompasowych przedmiotów, widzianych z pokładu.

Przyjęło się jednak u nas tę część kompasu, tak samo, jak osobny przyrząd o którym mowa niżej, nazywać pelengatorem.

Jest to mosiężna linijka, zaopatrzona na swych końcach w podnoszone na zawiasach, również mosiężne ramki, zwane dioptrami. Dioptra oczna posiada otwór okrągły ze szczeliną pionową u góry, przedmiotowa zaś – wycięcie podłużne, pośrodku którego przechodzi cienki drucik miedziany lub nitka. Cały ten przyrząd nakłada się na ośkę, przytwierdzoną do środka szklanej pokrywy kompasu.

Naprowadziwszy dioptry na obserwowany przedmiot, możemy zanotować jego kierunek kompasowy. Do tego celu służy pryzmat szklany, umieszczony pod otworem ocznym, przez który możemy widzieć podziałki kartonika.

Właściwy pelengator jest to przyrząd przenośny, zaopatrzony na dużych statkach w trójnóg do umieszczenia go w dowolnym miejscu pokładu, zaś na jachtach – w uchwyty, pozwalające na przymocowanie go do którejkolwiek liny stałego olinowania, albo w podstawkę.

Zasadniczą częścią jego jest krążek metalowy z podziałkami na stopnie i rumby od 0 do 180° w obydwie strony i linijką z dioptrami, jak wyżej. Dzięki osiom Cardana i ciężarkowi u dołu, krążek ten zachowuje stale położenie poziome.

Przymocowawszy pelengator np. do wanty i ustawiwszy linię 0° – 180° równolegle do płaszczyzny środkowej jachtu (w tym celu możemy np. skierować jacht chwilowo na oddalony przedmiot, widziany na brzegu i równocześnie przez dioptrę, ustawioną na 0° – 180°, wziąć jego kierunek), skierowujemy dioptry na pelengowany przedmiot. Dodawszy (lub odjąwszy) zanotowaną na pelengatorze liczbę stopni do kursu (w momencie pelengowania) jachtu, możemy określić żądany kierunek kompasowy (peleng) przedmiotu. Do pelengowania za pomocą pelengatora potrzeba dwóch obserwatorów: jeden przy kompasie (może być sternik), drugi przy pelengatorze.

Comments
  1. Reklama

    To Cię zainteresuje:

    poduszki przeciwodleżynowe
    pogotowie gazowe warszawa
    pogotowie kanalizacyjne kraków
    pokoje pracownicze warszawa
    pokoje władysławowo
    pokoje zagadek szczecin
    poligrafia poznań
    pomoc drogowa w Ciechanowie
    pompa do brudnej wody
    pompa do co